Gider Açıcı Kimyasallar Ne Yapar?
Marketlerde satılan ürünler kabaca iki gruptur. Kostik bazlı olanlar toz, granül ya da koyu jel halindedir. Suyla buluşunca ısınır, yağı sabunlaştırıp yumuşatır, saçı ve sabun artığını eritir. Asit bazlı olanlar sıvıdır; kâğıdı, saçı ve kireci parçalar, metali de yer.
İkisinin ortak yanı şudur: etki etmeleri için tıkaca değmeleri ve orada yoğun halde beklemeleri gerekir. Şişeden çıkan ürün boruda ilerledikçe suyla seyrelir. Tıkaç ne kadar uzaktaysa oraya varan kimyasal o kadar zayıftır.
Bir de bakteri ve enzim içeren, "logar ilacı" diye satılan tozlar var. Bunlar tıkalı hattı açmaz. Yağ birikimini yavaşlatma iddiasıyla satılır; açık ve akan bir hatta zararı olmaz ama tıkanıklığa çare diye alınmamalıdır.
Hangi Durumda Biraz İşe Yarar?
Üç koşul bir aradaysa sonuç alınabilir: tıkaç organiktir (yağ, sabun, saç), süzgece yakındır ve su yavaş da olsa gidiyordur. Banyo lavabosunun sifonunda toplanmış saç yumağı ya da mutfak sifonunun hemen ardındaki taze yağ buna örnektir.
Bu durumda bile aynı işi kimyasalsız yapmak mümkündür. Lavabonun altındaki sifon elle sökülür, içi bir kovaya boşaltılıp yıkanır ve yerine takılır. Sifonun ötesindeki birikim için Pursaklar lavabo açma işinde el spirali kullanırız; tıkacı eritmeye çalışmak yerine tutup dışarı alırız.
Logarda ve Katı Tıkanıklıkta Neden İşe Yaramaz?
Sahada, içine şişelerce ürün dökülmüş ama açılmamış hatlarla sık karşılaşıyoruz. Nedenleri bellidir:
- Logar: İçindeki su, bir şişe ürünün etki edemeyeceği kadar çoktur. Tıkaç da çoğu zaman logarın çıkış borusunda, metrelerce ötededir.
- Katı cisim: Islak mendil, bez, ped, plastik kapak, oyuncak kimyasalda erimez.
- Taşlaşmış yağ: Eski yağ tabakasının yalnız yüzeyi yumuşar, gövdesi yerinde kalır.
- Ağaç kökü: Boruya girmiş kök canlı odundur; kesilerek alınır.
- Göçük ve ters eğim: Kırık ya da bel vermiş boruyu hiçbir sıvı düzeltmez.
Bu durumların hepsinde iş mekaniktir. Pursaklar logar açma çağrılarında tıkacı robot makineyle parçalar ya da basınçlı suyla söker, logara düşeni dışarı alırız.
Kimyasalın Boruya ve İnsana Verdiği Zararlar
Tam tıkalı gidere dökülen ürün aşağı inemez. Lavabonun, duş teknesinin ya da klozetin içinde, suyun üstünde yakıcı bir gölcük olarak bekler. Çıkan ısı PVC boruyu ve sifonu yumuşatıp biçimini bozabilir, lastik contayı sertleştirir. Asitli ürünler eski metal boruyu, krom süzgeci ve batarya kaplamasını aşındırır. Klozette ani ısınan seramiğin çatladığı da olur.
İnsana gelince: sıçrayan damla ciltte ve gözde kimyasal yanık yapar, buharı kapalı banyoda genzi yakar. En tehlikelisi karıştırmaktır. Çamaşır suyu ile tuz ruhu bir araya gelince klor gazı çıkar. Kostikli ürünün üstüne asitli ürün dökülürse karışım kaynar ve sıçrar. "Biri açmadı, öbürünü de dökeyim" demeyin.
Kimyasal döktüyseniz ve gider açılmadıysa camı açın, başka ürün eklemeyin, lastik pompa vurmayın. Pompa o suyu yüzünüze sıçratır.
Kimyasal Döktüyseniz Ustaya Neden Söylemelisiniz?
Spiral makine dönerek çalışır ve gider ağzındaki suyu çevreye saçar. Sifonu söken kişinin eline, koluna, yüzüne o su gelir. İçinde kostik ya da asit olduğunu bilmeden çalışan usta yanar. Bu yüzden telefonda ilk sorduğumuz şeylerden biri "gidere bir şey döktünüz mü" olur.
Ne döktüğünüzü, ne kadar ve ne zaman döktüğünüzü söyleyin; şişe duruyorsa gösterin. Biz de eldiven ve gözlükle çalışır, önce bekleyen suyu seyreltip alır, makineyi ondan sonra sokarız. Utanılacak bir şey yoktur; tehlikeli olan söylenmemesidir. Klozete dökülen ürünlerde de durum aynıdır; Pursaklar tuvalet tıkanıklığı açma işine başlamadan önce bunu bilmemiz gerekir.
Zararsız Alışkanlıklar: Sıcak Su, Süzgeç, Pompa
Gideri açık tutmanın yolu, tıkanmasına yol açan şeyi boruya göndermemektir.
- Yağlı bulaşıktan sonra musluğun sıcak suyunu biraz akıtın. Kaynar su değil; kaynar su PVC’ye ve contaya iyi gelmez.
- Tavadaki yağı kâğıt havluyla silin, kızartma yağını kavanozda biriktirip atık yağ toplama noktasına verin.
- Lavaboya ve duşa saç tutan süzgeç takın, dolunca çöpe boşaltın.
- Su ağırlaştığında lastik pompayı deneyin: taşma deliğini ıslak bezle kapatın, pompayı suyun içinde gidere oturtup sert çekin.
- Lavabo sifonunu ara sıra söküp yıkayın.
Karbonat ve sirke karışımı köpürür, koku alır; yağ tıkacını ise sökmez. Zararı azdır, beklentiniz de az olsun.
Ne Zaman Usta Çağırmalı?
Pompa ve sifon temizliği sonuç vermediyse, aynı anda birden fazla gider ağır çalışıyorsa, klozet sifonu çekilince duş süzgecinden su geliyorsa ya da bahçedeki logar doluysa sorun evin içinde değil ana hattadır. Buraya dökülecek her ürün boşa gider.
ASKİ yönetmeliği katılaşan yağların, kılın ve bezin kanala verilmesini zaten yasaklar (md. 9). Kimyasal bu atıkları yok etmez, yalnızca bir sonraki dirseğe taşır. Neyin neden biriktiğini merak ediyorsanız logar neden tıkanır yazımıza da bakabilirsiniz.
Pursaklar'da logar ya da gider tıkandıysa 0534 798 74 72 numarasından 7/24 ulaşabilirsiniz.
Sık Sorulanlar
Logar açma ilacı tıkalı logarı açar mı?
Açmaz. Logardaki su miktarı bir şişe ürünü etkisiz kılacak kadar çoktur ve tıkaç genellikle çıkış borusunda, ürünün ulaşamayacağı yerdedir. Logarı tıkayan bez, ıslak mendil, sertleşmiş yağ ya da kök kimyasalda erimez. Tıkalı logar robot makineyle ya da basınçlı suyla, yani mekanik yolla açılır.
Gidere kimyasal döktüm, açılmadı. Şimdi ne yapmalıyım?
Camı açıp ortamı havalandırın. Üstüne başka bir ürün dökmeyin; farklı kimyasallar bir araya gelince zehirli gaz çıkabilir ya da karışım sıçrayabilir. Pompa vurmayın, gidere eğilmeyin, çocukları banyodan uzak tutun. Usta çağırdığınızda hangi ürünü ne kadar döktüğünüzü mutlaka söyleyin ki bekleyen suya ona göre yaklaşsın.
Karbonat ve sirke gideri açar mı?
Hafif kokuyu alır, köpürdüğü için iş görüyor gibi durur ama yerleşmiş bir yağ ya da saç tıkacını sökmez. Boruya zararı yok denecek kadar azdır. Su ağır gidiyorsa sifonu söküp temizlemek ve lastik pompa kullanmak daha çok işe yarar; bunlar da yetmezse tıkaç sifonun ötesindedir.
Bu Konuyla İlgili Hizmetler
Diğer Rehber Yazıları
- Pursaklar’da Logar Tıkanıklığına Kim Bakar? ASKİ mi, Apartman mı?
Bina içi hat, logar ve bağlantı kanalı kimin, sokaktaki ana kanal kimin? Tıkanıklığın hangi tarafta olduğunu evden ayırt etmenin yolları.
- Logar Taşarsa Ne Yapılır? İlk Dakikalar, Kimi Aramalı, Sonrası
Logar taştığında ilk dakikalarda sırayla yapılacaklar, taşmanın kaynağına göre kimin aranacağı, ekip gelene kadar alınacak önlemler ve hijyen.
- Logar mı Rögar mı? Bina Logarı ile Sokak Rögarının Farkı
Rögar mı logar mı, hangisi doğru? Parsel bacası, muayene bacası, foseptik ve yağmur suyu ızgarası ne demek, hangisine kim bakar?
- Logar Neden Tıkanır? Sahada En Sık Gördüğümüz 7 Sebep
Islak mendilden ağaç köküne, ters eğimden dip tortusuna: logarı tıkayan yedi sebep, her birinin belirtisi ve tekrarını önlemenin yolu.
- Logar Kokusu Nasıl Giderilir? Gider Kokusu ve Logar Sineği
Banyodaki lağım kokusunun beş kaynağı, kaynağı bulmak için sırayla yapılacak kontroller ve logar sineğinin neden çıktığı.
- Apartmanda Logar Açma Masrafını Kim Öder? Kiracı mı, Ev Sahibi mi
Ortak logar mı, tek dairenin gideri mi? Masrafın genel olarak nasıl paylaşıldığı, yöneticinin isteyeceği belgeler ve kameranın bu tartışmadaki yeri.